Μάκης Ρουσομάνης: συνέντευξη στη Μαρία Τσακίρη

Νέα Ελληνική Ποίηση Μετά Χριστόν Προφήτης – Εκδόσεις ΟΣΤΡΙΑ

Η καινούρια ποιητική συλλογή του Μάκη Ρουσομάνη με τον ιδιαίτερο τίτλο Μετά Χριστόν Προφήτης είναι γεμάτη συναίσθημα. Στους στίχους του διακρίνεις τις φοβίες, τις ευαισθησίες, τις χαρές του, τις ανησυχίες του, τις σκέψεις για τη ζωή τον έρωτα, τα θέλω και τα πιστεύω του. Από τη συνομιλία μας κράτησα πολλά. Την πρόταση που ήθελε ο ίδιος να προτάξω: “Η ευτυχία θέλει ξεκάθαρους ανθρώπους” η οποία με βρίσκει απόλυτα σύμφωνη. Το μήνυμα στην απάντηση της τελευταίας ερώτησης: «Ευτυχώς ή δυστυχώς, αυτά που μένουν στη ζωή, γιατί μόνοι μας ερχόμαστε και μόνοι μας φεύγουμε, είναι οι μουσικές που θα ακούσουμε, τα ταξίδια που θα κάνουμε και τα βιβλία που θα διαβάσουμε». Αλλά και την ατάκα: «Στη δική μου ζωή και στα δικά μου θέλω, δεν χώρεσαν ποτέ οι νόμοι».
Όπως λέει στο Vivlio-life η ουσία είναι «να βρεθούν αναγνώστες που θα εντοπίσουν “αυτό το κάτι” των κειμένων μου, στη δική τους ψυχή που θα ταυτιστεί με τα δικά μου λόγια και όχι να ανακαλύψουν τη δική μου».

Φωτογραφίες Παναγιώτης Φωτιάδης  

-‭ ‬Ο τίτλος της ποιητικής σας συλλογής δεν περνά απαρατήρητος. Προφανώς υπάρχει κάποια σκέψη πριν την επιλογή του, που ίσως θα θέλατε να μοιραστείτε μαζί μας.
Ο τίτλος ήρθε αβίαστα, πολύ απλά και χωρίς δεύτερη σκέψη. Είναι τίτλος ενός ποιήματος που υπάρχει στο βιβλίο. Όταν ολοκλήρωσα το γράψιμο, αποφάσισα να δώσω τον τίτλο του συγκεκριμένου ποιήματος. Όπως γινόταν τα προηγούμενα χρόνια γινόταν με τους δίσκους βινυλίου. Οι δημιουργοί έδιναν τον τίτλο του δίσκου, βάσει ενός τραγουδιού που υπήρχε στο L.P. Αρκεί να είναι “πιασάρικος” όπως λέγανε και να κάνει εντύπωση. Όπως και ο δικός μου είναι… προκλητικός!  

-‭ ‬H μεγαλύτερη αλήθεια του κόσμου και
Το θανάσιμο μυστικό.  
Οι εχθροί του ανθρώπου είναι η ΕΛΠΙΔΑ, η ΥΠΟΜΟΝH
Και ο ΦΟΒΟΣ.  
Αν καταφέρεις κάποτε να τα “σκοτώσεις”
τότε και μόνο τότε,  
θα νιώσεις και θα ζεις ΕΛΕΥΘΕΡΟΣ
Είναι το ποίημά σας με τίτλο “Πυρ”. Δεν θα διαφωνήσω με τον φόβο. Αλλά γιατί να νιώσουμε ελεύθεροι αν σκοτώσουμε την ελπίδα και την υπομονή;
Όταν κάνεις υπομονή, όπως σου λένε, μένεις στάσιμος και απλά ελπίζεις να καλυτερεύσει μία κατάσταση, χωρίς εσύ να κάνεις κάτι. Περιμένεις και ελπίζεις, να “βγάλει” ο άγνωστος Χ “το φίδι από την τρύπα” και δεν κάνεις κάτι, γιατί απλά φοβάσαι και υπακούς κάνοντας υπομονή. Τόσο απλά.  

-‭ Γεννήθηκες πρωτότυπο, μη ζεις σαν αντίγραφο… Από‭ ‬το ποίημά‭ ‬σας‭ ‬ ‭Άνθρωπε ‬αγάπα.‭ ‬ ‭Πώς μπορεί να περάσει αυτό στη νεολαία μας που έμαθε, δυστυχώς, να αντιγράφει λάθος πρότυπα; Έχει η λογοτεχνία τον τρόπο να της δείξει το δρόμο;
Πραγματικά εκπλήσσομαι με την νέα γενιά. Ενώ θεωρώ πως είναι η συνέχεια για ένα καλύτερο αύριο, υπάρχουν στιγμές πού δεν μπορώ να περιγράψω πώς βιώνω τη σχέση μαζί της. Καθημερινά έρχομαι σε επαφή με νέους ανθρώπους που δεν γνωρίζουν τον Νίκο Καββαδία για παράδειγμα, γιατί δεν τους ενδιαφέρει. Μπορούν όμως να σου κάνουν μια πλήρη ενημέρωση για το τικ τοκ και γενικότερα για το διαδίκτυο. Υπάρχουν εξάλλου περιπτώσεις νέων που δεν γνωρίζουν τον εθνικό ύμνο. Αλλά… ο λογοτέχνης μπορεί να εντοπίσει ένα πρόβλημα, μπορεί να “δείξει” τον δρόμο. Λύση όμως δεν θα σου δώσει. Τη λύση θα τη δώσει ο καθένας μόνος του και όχι ακολουθώντας μια συνταγή ενός άλλου. 

-‭ Τρομοκρατημένα παιδιά. Αδιάφορα πλάσματα. Ζουν χωρίς ουσία και δίχως στόχους. Στο ποίημά σας‭‬ ‭Νέα γενιά‬ ‭‬τα λέτε όλα. Προγραμματισμένα μηχανάκια αποκαλείτε τους‭ νέους‭ ‬μας‭ ‬και‭‭ ‬μας‭‭ βρίσκετε‭ απόλυτα‭ σύμφωνους. ‬ ‭ ‬Αν‭ ‬ ‭ ‬μπορούσατε‭ ‭ ‬να ψιθυρίσετε κάτι στο αυτί του καθενός από αυτούς, τι θα τους λέγατε;
Ψάξε τον εαυτό σου, μέσα σου. Δέξου τα θέλω σου. Αγάπησε εσένα. Και προσπάθησε να κάνεις το ελάχιστο κακό στην καθημερινότητά σου. Η ζωή είναι σύντομη και ο θάνατος σίγουρος για να την ζούμε με μιζέρια και με άγχος. Η ευτυχία θέλει ξεκάθαρους ανθρώπους. Εκφράσου ελεύθερα. Και δώσε αγάπη στον καθέναν.

  -‭ ‬Το νου σου λοιπόν στα θέλω σου και μακριά από τα πρέπει τους. ‭Από το ποίημα με ‬τίτλο‭ ‬ ‭ ‬Συμβουλή‭ ‬ ‭ ‬που‭ ‬ ‭ μιλάει ‬ ‬για‭ ‬ ‭τους μεγάλους έρωτες που δεν κράτησαν το σ’ ‬αγαπώ για πάντα. ‭Εσείς έχετε το νου σας; Μένετε μακριά από τα πρέπει των ‬θέλω σας;
Το δικό μου “σ αγαπώ”, όταν ειπωθεί, κρατάει για πάντα. Το “σε λατρεύω”, είναι η ακριβή μου λέξη και όχι το “σ’ αγαπώ”. Το “σ αγαπώ”, το λέω καθημερινά στον κάθε άνθρωπο, γνωστό ή άγνωστο που θα συναντήσω. Κάποιοι με κοιτάζουν παράξενα, άλλοι μου ζητάνε τον λόγο, λες και τους έδωσα μίσος αντί για αγάπη και ένιωσαν απειλή. Τώρα για την άλλη πλευρά: αν έχει ημερομηνία λήξης. Αυτό εμένα δεν με αφορά. Από μικρή ηλικία ήμουν αλλεργικός στα “πρέπει”. Στην πορεία άρχισα να αντιδρώ. Όχι με φωνές και ανταρσία. Στη δική μου ζωή και στα δικά μου θέλω, δεν χώρεσαν ποτέ οι νόμοι. Στον έρωτα δεν υπάρχει κανένας νόμος που να επιβάλλεται τη δική μου έκφραση των αισθημάτων. Κάνεις δεν κατάφερε να επιβληθεί στο συναίσθημά μου. ´Ο,τι νιώθω για σένα θα σου το πω, γιατί απλά θέλω να το γνωρίζεις. Τώρα, αν δεν κρατήσει για πάντα, τι να κάνουμε. Ούτε η ίδια η ζωή μας κρατά για πάντα. Αφού γεννηθήκαμε, θα πεθάνουμε. Αυτό είναι νόμος.

-‭ Μιας και μιλάμε για έρωτα, σε ποιο βαθμό επηρεάζει την ποιητική σας έμπνευση; ‭
Είναι η κινητήριος δύναμη το συναίσθημα του έρωτα και όχι η πράξη. ‭Είμαι ερωτευμένος με τον ίδιο τον έρωτα, οπότε τα συναισθήματα αυτά τα προβάλλω και προσπαθώ να τα μεταδώσω στον κάθε άνθρωπο. ‭Αποτελεί έμπνευση στο να δημιουργήσω, στο να ζήσω την καθημερινότητά μου, στο να γράψω, στο να τραγουδήσω. Ο έρωτας φαίνεται ξεκάθαρα σε ένα κείμενο, όταν γράφω, αλλά προβάλλει και στη φωνή μου γυμνός, όταν τραγουδάω.‬

-‭ ‬Ποιος τελικά είναι πιο αμαρτωλός; Εσύ που το επιτρέπεις να συμβεί ή εγώ που το κάνω; ‭Τα δυο αυτά ερωτήματα βρίσκονται στο ποίημά σας ‬Γράμμα στο Θεό. ‭Έχετε καταλήξει κάπου; Ποιος είναι τελικά πιο αμαρτωλός…;
Έτσι όπως μας έχουν μάθει, αμαρτωλός είναι ο άνθρωπος που το κάνει, και όχι ο Θεός-πλάστης και δημιουργός μας, που το επιτρέπει. Και, αν ο Θεός αμαρτάνει, ποιος θα του ζητήσει τον λόγο… Δεν έχω απάντηση καμία να σας δώσω. Απλά αναρωτιέμαι και εγώ.

Σε μια κοινωνία εικονική, θα ζήσω τα θέλω τα δικά μου. Μ’ αρέσει να ζω έτσι όπως οι λογοκριτές‭ ‬μου‭‭ ‬δε‭ ‬θα‭ ‬ ζήσουν ‬ποτέ.‭ ‬ Πολλοί το λένε λίγοι το εφαρμόζουν. Να φανταστώ πως ‭και‬ σας εμπνέει ο στίχος αλλά ‭και‬ κυριολεκτεί;
Τα πράγματα είναι τόσο απλά και αναλύοντας τα κάνουμε δύσκολα εμείς οι άνθρωποι. Δεν αποτελεί μόνο πηγή έμπνευσης ο στίχος, είναι ξεκάθαρο το νόημα του και το ασπάζομαι ευλαβικά.
Δώσε μια δεύτερη ευκαιρία στο κάθε τι, αν αγαπάς εσένα.‭ ‬ ‭Πιστεύετε στη δεύτερη ευκαιρία; Τη δίνετε ως άνθρωπος ή είστε από εκείνους που πιστεύουν πως μετά τη δεύτερη υπάρχει η τρίτη και μετά την τρίτη η τέταρτη και μετά…
Δίνοντας ευκαιρίες πρώτα εμείς νιώθουμε καλά. Καθημερινά παλεύουμε, “τρώμε” τα μούτρα μας εμείς οι ίδιοι. Κάνουμε λάθος επιλογές, νομίζοντας πως τη δεδομένη στιγμή αυτό είναι το σωστά. Στην πορεία ανακαλύπτουμε πως ήταν μια κακή επιλογή και θέλουμε μια ακόμη ευκαιρία, και παρακαλάμε γι αυτή. Αφού μας προσφέρεται σε εμάς τους ίδιους και νιώθουμε χαρά και ευτυχία, όταν συμβεί, γιατί να μη δώσουμε και στους άλλους; Γιατί να μη κάνουμε χαρούμενους και άλλους ανθρώπους;
Ποιο καθαριστικό να ρίξω πάνω μου για να φύγει ο δικός σου λεκές;‭ ‬ ‭Πείτε ‬ και σ’ εμάς ‭ τους αναγνώστες ‬ βρήκατε ‭ ποιο είναι ‬ εκείνο ‭ ‬το ‭ καθαριστικό που‭ μπορεί ‭ να εξαφανίσει ‬ ‭ τον ‬ ‭ λεκέ ‬ ‭ μιας ‬ ‭ μεγάλης ‬ ‭ αγάπης ‬ ‭ ή ‬ ‭ είμαστε ‬ ‭ καταδικασμένοι ‬ ‭ να ‬ τον κουβαλάμε πάντα πάνω μας;
Δεν θεωρώ πως είναι καταδίκη η αγάπη και ο έρωτας. Δεν κάνει κακό να κουβαλάς συναισθήματα που βίωσες στο παρελθόν. Αυτά είναι η ζωή σου, η πορεία σου, ακόμη και η δυνατότητα και το βήμα να εκφραστείς μέσα από την τέχνη. Έτσι γινόμαστε καλύτεροι άνθρωποι, από τα βιώματα της αγάπης που νιώσαμε και θα νιώσουμε όσο υπάρχουμε. Δεν θα αρνηθώ τα συναισθήματα που ένιωσα για έναν έρωτα στο παρελθόν, γιατί απλά χώρισαν οι δρόμοι μας. Δεν θα πάψω στιγμή να αγαπώ τους παλιούς έρωτες. Είναι όλοι αποθηκευμένοι, στο σκληρό δίσκο του μυαλού και μου αρέσει αυτό που συμβαίνει. Στο στιχάκι είναι ρητορικό το ερώτημα και η απάντηση ίδια για όλους μας.
Στα ποιήματά σας υπάρχουν σκέψεις και προβληματισμοί ενός σύγχρονου ανθρώπου ‬ ‭ υπάρχουν ‬ ‭ αναφορές ‬ ‭ σε ‬ ‭ κοινωνικά ‬ ‭ ζητήματα ‬ ‭ μόνιμα ‬ ‭ ερωτήματα, υπάρχουν και στίχοι που κρύβουν την αγανάκτηση σας. Αυτή η ποιητική συλλογή είναι η ψυχή σας κύριε Ρουσομάνη;
Αυτό δεν μπορώ να το απαντήσω. Σίγουρα σε όλα τα βιβλία υπάρχει ένα μέρος της προσωπικότητας του δημιουργού. Ίσως και της ψυχής του. Αυτό συμβαίνει σε όλους τους καλλιτέχνες. Έτσι, και στα δικά μου έργα, υπάρχουν οι φοβίες, οι ευαισθησίες, οι χαρές μου, οι έρωτες μου, και οι ανησυχίες μου. Και ένας άνθρωπος που με γνωρίζει καλά, ίσως ανακαλύψει και κάποια “μυστικά” μου, που βεβαίως θα υπάρχουν. Η ουσία όμως είναι, να βρεθούν αναγνώστες που θα εντοπίσουν “αυτό το κάτι” των κειμένων μου, στη δική τους ψυχή που θα ταυτιστεί με τα δικά μου λόγια και όχι να ανακαλύψουν τη δική μου.

-‭ Ο τίτλος της συλλογής σας υπάρχει και ως ποίημα σχεδόν στο τέλος του βιβλίου. Ξεχωρίζω το εξής ‬ Τραγούδα, ταξίδεψε, διάβασε.‭ ‬Κλείνοντας τη συνομιλία μας να κρατήσουμε αυτές τις τρεις λέξεις ως συμβουλή – μήνυμα;
Σωστά, και είναι το αγαπημένο μου ποίημα. Υπάρχουν όλα αυτά τα μηνύματα που περνάει για τη ματαιότητα της ζωής και το αβέβαιο αύριο! Ευτυχώς ή δυστυχώς, αυτά που μένουν στη ζωή, γιατί μόνοι μας ερχόμαστε και μόνοι μας φεύγουμε, είναι οι μουσικές που θα ακούσουμε, τα ταξίδια που θα κάνουμε και τα βιβλία που θα διαβάσουμε. Αρκεί, βεβαίως, να είμαστε ξεκάθαροι και αληθινοί πρώτα με εμάς και έπειτα με τους άλλους. Ας αγαπήσουμε και ας δεχθούμε τους εαυτούς μας, με όλα τους τα “θέλω”.
Σας ευχαριστώ για το βήμα.

Από το οπισθόφυλλο της συλλογής

Τόσο τολμηρός τίτλος το νέο μου βιβλίο και στη ουσία τι;
Τίποτα.
Μήπως είμαι άδικος με τον εαυτό μου…
Μήπως τελικά αξίζω να αγαπηθώ και δεν το έχω καταλάβει ακόμη…
Βαρέθηκα να αγαπώ.
Το να αγαπάς είναι βαρετό τελικά.
Το αγαπιέσαι μεγαλειώδες.
Στην ψεύτικη και σύντομη αυτή ζωή, ζω το δικό μου παραμύθι και πορεύομαι αληθινά.
Θα ξαναβουρκώσει ο άνθρωπος από αγάπη, έρωτα
και αμοιβαία αισθήματα;
Θα το δείξουν τα επόμενα μετά Χριστόν χρόνια, που θα ακολουθήσουν.

Βιογραφικό

Ο Μάκης Ρουσομάνης, γεννήθηκε στα Κύμινα Θεσσαλονίκης στις 10 Δεκεμβρίου.
Μεγάλωσε και σπούδασε στην Θεσσαλονίκη.
Υπηρέτησε την στρατιωτική του θητεία στο πολεμικό ναυτικό στη Φρεγάτα Ήπειρος, στο Ναυτικό Νοσοκομείο Αθηνών και Κρήτης.
Ανήσυχη καλλιτεχνική φύση από μικρή ηλικία, συμμετείχε σε θέατρα, παραστάσεις, μουσικά σχήματα και βοηθούσε αφιλοκερδώς όλους τους φίλους καλλιτέχνες.
Συλλέκτης της καλής Ελληνικής μουσικής με πολλαπλούς δίσκους βινυλίου, και cd.
Στο αρχείο του υπάρχουν σπάνια μουσικά ντοκουμέντα και ανέκδοτες ηχογραφήσεις. Έχει δηλώσει σε συνέντευξη του, πως αγαπά τους ανθρώπους, άλλωστε είναι πάντα δίπλα σε αδύναμους προσφέροντας κάθε βοήθεια αλλά και τα ζώα. Τακτικό μέλος της θεατρικής ομάδας “καινά δαιμόνια” όπου έχει στο ενεργητικό του πολλές συμμετοχές σε παραστάσεις, ως τραγουδιστής, παρουσιαστής και ηθοποιός. Βρέθηκε δίπλα σε καταξιωμένους ανθρώπους της τέχνης άλλοτε απαγγέλλοντας, άλλοτε διαβάζοντας, ακόμη και τραγουδώντας σε διάφορους μουσικούς χώρους.

ΣΥΓΓΡΑΦΙΚΟ ΕΡΓΟ
Μυθιστορήματα
2013 Σαν να είχε δει φάντασμα (Εκδόσεις Ελληνική πρωτοβουλία)
2015 Άυλος έρωτας (Εκδόσεις Έξη)
2017 Απαγορεύεται η είσοδος στον θάνατο (Εκδόσεις Πνοή)
2019 Σκοτεινό ημερολόγιο (Εκδόσεις Όστρια)
2020 Της μνήμης μου σεντούκι (Εκδόσεις Όστρια)
2022 Εσύ; (Εκδόσεις Golden books)

Διηγήματα
2016 Άστρο φωτεινό, θα βγει γιορτινό; (Εκδόσεις Όστρια)

Ποιήματα
2021 Άλικες σκέψεις ψυχής (Εκδόσεις Όστρια)

Λυρική πεζογραφία
2024 Μετά Χριστόν Προφήτης (Εκδόσεις Όστρια)

Παιδική λογοτεχνία
2014 Ο Μελένιος το αηδόνι και ο τυφλός ποντικός (Εκδόσεις Όστρια)

Συμμετοχές
2015 Ανθολόγιο ποιήσεως/Ιούλιος (Εκδόσεις Όστρια)
2015 Ποίηση και πεζογραφία λογοτεχνών Β.Ελλάδος (Εκδόσεις Μέθεξις)
2016 Πανανθρώπινες αξίες (Εχέδωρος Εκδοτική)
2018 Ανθολόγιο διηγημάτων/Καλοκαίρι-Φθινόπωρο (Εκδόσεις Όστρια)