Ρένα Ρώσση- Ζαΐρη: συνέντευξη στη Μαρία Τσακίρη

Συγγραφέας του βιβλίου Βουτιά στην αγάπη – Εκδόσεις Ψυχογιός

Συλλέκτρια ανθρώπινων ιστοριών ίσως θα ήταν ο καταλληλότερος τίτλος στη συνέντευξη που παραχώρησε στο Vivlio-life η Ρένα Ρώσση- Ζαΐρη για το ταξιδιάρικο και πλημμυρισμένο από αγάπη μυθιστόρημά της. «Μου αρέσει να κάνω συλλογή από ιστορίες ανθρώπων. Από αυτά που μου εκμυστηρεύεστε καθημερινά. Έχω τόσες πολλές αληθινές ιστορίες, δικές σας ιστορίες, που περιμένουν τη σειρά τους για να ζωντανέψουν με λέξεις. Νιώθω ευλογημένη κι εσείς είσαστε η αιτία. Όλα όσα μου έχετε αποκαλύψει για τη ζωή σας, πολύτιμα δώρα είναι για μένα». Ανάμεσα σ΄ εκείνους που της άνοιξαν την καρδιά τους και πολλοί από τους ήρωες του νέου της βιβλίου. Της έδωσαν το κλειδί της ψυχής τους για να γράψει την ιστορία τους με το μελάνι της καρδιάς της.

Αγαπάμε Ορέστη! Πόσο υπέροχο συναίσθημα μας χαρίσατε όταν αποφάσισε ο κεντρικός σας ήρωας όχι μόνο να μην εγκαταλείψει ένα παιδί, που δεν ήταν δικό του, αλλά και να γίνει και πατέρας του, σε συνθήκες τόσο μα τόσο απρόσμενες!
Τον αγάπησα τόσο πολύ τον Ορέστη, τον κεντρικό ήρωά μου. Ολόκληρη η ζωή του μια βουτιά στην αγάπη ήταν…
Σε πολλά σημεία ταυτίστηκα μαζί του. Στερήθηκε την αγάπη και από τους δύο γονείς του, από τη στιγμή που γεννήθηκε. Έχασε κι αυτός τη μητέρα του όπως εγώ. Μόνο που η δική μου ταξίδεψε στον ουρανό, ενώ η μητέρα του Ορέστη, η Ρουμπίνη, έκρινε πως η ζωή της θα ήταν καλύτερα μακριά του.
Από τη στιγμή που σε εγκαταλείπει η μητέρα σου, από τη στιγμή που κόβεται απότομα αυτός ο ισχυρός αιώνιος δεσμός, το ίδιο το κέντρο του κόσμου σου, τότε δεν υπάρχει περίπτωση να εγκαταλείψεις κι εσύ ένα παιδί, ένα μωράκι που έχει την ανάγκη σου. Είναι αδύνατον! Βασικά, και το έχω νιώσει στο πετσί μου, δεν μπορείς να εγκαταλείψεις κανέναν. Ποτέ.
Όταν ο Ορέστης αντίκρισε μπροστά του το νεογέννητο, αποφάσισε μεμιάς να του αφιερώσει τη ζωή του. Ήταν δοτικός, ήταν υποστηρικτικός και στα δύο παιδιά του, χωρίς να κάνει τα λάθη των δικών του γονιών.
Θα δούμε τον Ορέστη, αυτόν τον υπέροχο άντρα να πληγώνεται από την κοκκινομάλλα Αμαλία και εδώ περνάμε στα συναισθήματα των αναγνωστών σας. Τα δικά μας συναισθήματα, δηλαδή. Με τη γραφή σας επιθυμείτε να συμπαθήσουμε ή να αντιπαθήσουμε αυτή τη γυναίκα;
Ο Ορέστης τη λάτρεψε την Αμαλία με όλη τη σημασία της λέξης. Όμως εκείνη δε στάθηκε στο ύψος των περιστάσεων. Πολύπλοκη η προσωπικότητά της, όλα όσα βίωσε σαν παιδί δεν κατάφεραν να την οδηγήσουν στο μονοπάτι της αγάπης. Τα τραύματα που κουβαλούσε την ώθησαν να γίνει εγωίστρια, να βάζει πάντα τα δικά της συμφέροντα πάνω απ’ όλα.
Με δυσκόλευσε ο χαρακτήρας της, πάλεψα να τη νιώσω. Μα κάποια στιγμή πιστεύω πως τα κατάφερα…
Όταν ζωντανεύω έναν ήρωα δεν έχω στο μυαλό μου το πώς θα αντιδράσουν οι φίλοι και οι φίλες μου που διαβάζουν το μυθιστόρημα. Μπορεί να τη συμπάθησαν ορισμένες φορές την Αμαλία, να τη λυπήθηκαν, μπορεί και να την αντιπάθησαν. Ο κάθε άνθρωπος κρύβει και φωτεινά και σκοτεινά κομμάτια. Αυτό που λαχταρώ, αυτό για το οποίο προσπαθώ γράφοντας, είναι να γνωρίσει ο καθένας μας ακόμα καλύτερα τον εαυτό του και να τον αποδεχτεί.
Μαζί σ’ αυτό το ταξίδι πήρατε κι ένα παλιό μας γνώριμο. Κάνατε τον Λουκά από το μυθιστόρημα «Δύο νύχτες έρωτα», συνταξιδιώτη μας. Τον προσκαλέσατε ή επέβαλε… με το έτσι θέλω την παρουσία του;
Το «Δύο νύχτες έρωτα», το περσινό μυθιστόρημά μου, αγαπήθηκε τόσο πολύ! Έλαβα πολλά, άπειρα μηνύματα, με ρωτούσαν γιατί επέλεξα να μείνει μόνος, ένας από τους κεντρικούς ήρωες του βιβλίου. Με παρακαλούσαν να συνεχίσω την ιστορία του, μου τόνιζαν πόσο άδικο ήταν να χάσει τη γυναίκα που ερωτεύτηκε…
Όταν άρχισα να γράφω το «Βουτιά στην αγάπη» δε σκεφτόμουν να «προσκαλέσω» και τον Λουκά. Όταν ολοκλήρωσα όμως την ιστορία της Άννας, κάτι μέσα μου σκίρτησε. Ταυτιζόταν τόσο πολύ μαζί του. Κι έτσι το αποφάσισα.
Ξέρετε πόσο πολύ χάρηκαν οι περισσότεροι αναγνώστες μου; Με μάλωσαν και με μαλώνουν ακόμα μάλιστα, γιατί λαχταρούσαν ακόμα περισσότερες περιπέτειες με αυτό τον ήρωα. Είναι πολύτιμο για έναν συγγραφέα να νιώθει πως το κοινό λατρεύει τους ήρωές του, είναι μαγεία.
Το έχω νιώσει με την Ελίνα από το «Αγαπώ θα πει χάνομαι». Επισκέπτονται τη Σαντορίνη και μου γράφουν και με ρωτούν, πού βρίσκεται το μαγαζάκι της με τα βότανα, λαχταρούν να τη γνωρίσουν από κοντά, αλλά και με πολλούς ήρωες από τα «Δίδυμα Φεγγάρια», ιδιαίτερα με τον μοναχό…
Ακολουθώντας τα βήματα του Λουκά γνωρίζουμε την Άννα. Χρειάστηκε χρόνος για να νιώσουν την αληθινή αγάπη. Ποιον ορισμό θα δίνατε γι αυτό το δυνατό συναίσθημα;
Γιατί να μην επιτρέψουμε στην ίδια την Άννα να σας απαντήσει, με τα δικά της λόγια καρδιάς, να ορίσει μόνη της την αγάπη; Άραγε η λέξη, αγαπημένε, μπορεί να αγκαλιάσει μέσα της όλα όσα νιώθω για σένα, Λουκά μου;
Όχι, όχι! Είναι τόσο δύσκολο να χωρέσουν σε μια μόνο λέξη.
Από τότε που σε γνώρισα χάρισες στη ζωή μου νόημα.
Από τότε που σε άγγιξα, ένα με τον ήλιο έγινα.
Xάθηκα μέσα σου, χάθηκα στην ομορφιά της ψυχής σου.
Κάθε μου λεπτό κοντά σου, άξιζε μια ολόκληρη ζωή, γεύση από τον παράδεισο ήταν.
«Να αγαπάς και να αγαπιέσαι», μου έλεγες. «Αυτή είναι η μοναδική χαρά της ζωής».
Αν τα κατάφερνα να πιάσω ένα αστέρι κάθε φορά που με έκανες να γελάω, όλο τον νυχτερινό ουρανό θα είχα στη χούφτα μου.
Με φιλούσες με το βλέμμα σου, χάιδευες την ψυχή μου…
Ακτινοβόλησα κοντά σου…
Γιατί η αγάπη δοκιμάζει την ύπαρξή μας, χρωματίζει το είναι μας. Βαθιά μέσα της κρύβει την αιωνιότητα. Σε μια στιγμή μονάχα λούζει με φως ολόκληρη τη ζωή μας.
Η αγάπη δεν έχει χρώμα, δεν έχει θρησκεία, δεν έχει προκαταλήψεις και κάπως έτσι η τρυφερή και ευάλωτη Ιουλία σας, αγαπάει τον Μουράτ. Είναι άλλοι δυο ήρωές σας που μας αγγίζουν. Ίσως κάποιοι θα αφαιρούσαν τη θρησκεία από την παραπάνω πρόταση. Τι θα τους απαντούσατε;
Θα τους απαντούσα πως δεν ξέρουν τι σημαίνει να αγαπάς, πως δεν έχουν αγαπήσει ποτέ αληθινά.
Η αγάπη είναι ένα καθολικό συναίσθημα ανώτερο από τα θρησκευτικά και δογματικά όρια, η αληθινή αγάπη δεν περιορίζεται από τις διαφορές των θρησκειών.
Σε κάθε θρησκεία υπάρχει η αγάπη.
Η αγάπη όμως δεν έχει θρησκεία.
Έτσι δε λένε;
Και σ’ αυτό το μυθιστόρημα, εμβαθύνατε και σε άλλα εξίσου δυνατά συναισθήματα. Είναι μέρος της διαδικασίας του γραψίματος αυτή η βουτιά στις ανθρώπινες σχέσεις και στις ψυχικές καταστάσεις που βιώνουν οι ήρωές σας;
Πολλές φορές όταν βουτάω στη γραφή, χαρακτηρίζω τον εαυτό μου ντετέκτιβ ψυχών και γελάω μόνη μου με τον όρο. Γράφω χρησιμοποιώντας το μελάνι της καρδιάς μου. Γράφω με άπειρες ανατροπές, προσπαθώντας να καταλάβω απόλυτα τον ήρωα, αφού «γεννιέται» στις σελίδες κάθε μυθιστορήματος και μεγαλώνει παρέα με τους φίλους αναγνώστες μου. Έχω πια συνειδητοποιήσει το πολύτιμο μυστικό: πως κάθε ενήλικας κρύβει ένα παιδί μέσα του. Και σε εκείνο το παιδί απευθύνομαι, προσπαθώντας να φέρω και πάλι στην επιφάνεια την αθωότητα που κρύβει με τόση επιμέλεια στην καρδιά του, το ξεχασμένο του χαμόγελο…
Γράφω για να εξωτερικεύσω όλα όσα κρύβετε εσείς μέσα σας. Είμαι η αλήθεια σας, η φωνή της ψυχής σας, ο εαυτός σας όταν αποφασίζετε να βγάλετε τη μάσκα που φοράτε καθημερινά. Ξεκινώ τις ιστορίες των ηρώων μου από τη μικρή ηλικία, από τη στιγμή που γεννήθηκαν.
Ως παιδαγωγός γνωρίζω καλά πως τα πρώτα χρόνια της ζωής μας παίζουν καθοριστικό ρόλο για την συναισθηματική και κοινωνική ανάπτυξή μας, επηρεάζουν τις μετέπειτα επιλογές μας. Έτσι «χτίζω» σιγά σιγά την προσωπικότητα των ηρώων μου.
Ενστερνίζομαι τον κάθε χαρακτήρα του βιβλίου, γίνομαι απορριπτικός γονέας, τραυματισμένο παιδί, ακόμα και δολοφόνος.
Τη λατρεύω τη γραφή!
Αποδείχτηκε ταξιδιάρικη η βουτιά σας… Μας πήγατε και που δε μας πήγατε αυτό το καλοκαίρι. Από την Πόλη και τη Σμύρνη μέχρι το Βόλο, τη Σάμο και την Κοζάνη και από εκεί στο Μόναχο τη Βενετία και την Πράγα. Σε ποια από αυτές τις υπέροχες πόλεις θα επιλέγατε να ζήσετε αν σας δινόταν ευκαιρία;
Ταξιδεύω πολύ τους ήρωές μου, πιστεύω πως κάθε ταξίδι, οποιοδήποτε ταξίδι, έρωτας είναι, έρωτας του καινούργιου, του διαφορετικού. Μια αίσθηση πραγματικής ελευθερίας, ένας τρόπος να μάθουμε λίγο καλύτερα τον εαυτό μας.
Και φυσικά λατρεύω την Ελλάδα, δε χορταίνω να την υμνώ. Το φως, το άπλετο φως της πατρίδας μας, η μοναδική της θάλασσα, μου χαρίζουν ασφάλεια, με εμπνέουν ακατάπαυστα. «Μυρίζω» το κάθε μέρος, «παρατηρώ» τα χρώματά του, αφουγκράζομαι τους ήχους και τις ιδιαιτερότητές του. Δε δυσκολεύομαι να ανακαλύψω μαγευτικά στοιχεία παντού.
Είναι τόσο εύκολη η ερώτησή σας, έχω πάθος με το Αιγαίο κυλάει στις φλέβες μου. Αχ και να μπορούσα να ζούσα για πάντα σε κάποιο νησί, οποιοδήποτε νησί, να ήταν το καταφύγιό μου, εκεί όπου θα βυθιζόμουν νύχτα μέρα στη γραφή, πλάι στη θάλασσα…
Σας άκουσα σε μία συνέντευξη να λέτε πως τα παιδιά που χάνουν σε μικρή ηλικία τη μητέρα τους –κάτι που θα το δούμε να συμβαίνει- αγαπούν τα λούτρινα παιχνίδια. Λέτε να είναι το απαλό άγγιγμά τους ο λόγος;
Γράφω αποτραβηγμένη σε μια μικρή σοφίτα. Μια σοφίτα πλημμυρισμένη στα λούτρινα ζωάκια.
Σαν παιδί που έχασε τη μητέρα του, δεν ντρέπομαι να ομολογήσω πως τα λούτρινα, μου πρόσφεραν και μου προσφέρουν άπειρες αγκαλιές, αγκαλιές που μου έλειψαν στην παιδική μου ηλικία.
Μου χαρίζουν ζεστασιά, συναισθηματική ασφάλεια, οικειότητα, δέσιμο. Σε αυτά αναζητώ παρηγοριά σε αγχωτικές, δύσκολες στιγμές. Με βοηθούν να χαλαρώσω.
Είναι ολόγλυκα, μαλακά, χνουδωτά, λατρεμένα.
Μου θυμίζουν άραγε τη μαμά μου; Τη μαμά που δε γνώρισα;
Η «Βουτιά στην αγάπη» είναι το εικοστό μυθιστόρημά σας και ο αριθμός των βιβλίων που έχετε γράψει είναι πραγματικά εντυπωσιακός. Πώς θα χαρακτηρίζατε με ένα τίτλο το ταξίδι σας στη συγγραφή;
Είναι απίστευτη η ερώτησή σας και σας ευχαριστώ τόσο πολύ, είσαστε οι πρώτοι που το ρωτάτε!
Το ταξίδι μου στη συγγραφή θα το χαρακτήριζα:
Βουτιά στην αγάπη.
Γι’ αυτό ακριβώς επέλεξα και αυτό τον τίτλο για το εικοστό μυθιστόρημά μου.
Είστε από τους συγγραφείς που έχετε μία «μαγική, απίστευτη» όπως χαρακτηρίζετε σχέση με τους αναγνώστες σας. Έχει αποτελέσει βίωμα κάποιου από αυτούς πηγή έμπνευσης για σας;
Όπως ανάφερα και πιο πάνω: Γράφω για να εξωτερικεύσω όλα όσα κρύβετε εσείς μέσα σας. Νιώθω κομμάτι σας, παραθέτω όλα τα άγχη, τις ανησυχίες, τους προβληματισμούς σας, τους ταξιδεύω σε αρώματα ψυχής. Το πιο σημαντικό για μένα είναι πως γράφω για εσάς, μέσα από εσάς.
Μου αρέσει να κάνω συλλογή από ιστορίες ανθρώπων. Από αυτά που μου εκμυστηρεύεστε καθημερινά. Έχω τόσες πολλές αληθινές ιστορίες, δικές σας ιστορίες, που περιμένουν τη σειρά τους για να ζωντανέψουν με λέξεις. Νιώθω ευλογημένη κι εσείς είσαστε η αιτία. Όλα όσα μου έχετε αποκαλύψει για τη ζωή σας, πολύτιμα δώρα είναι για μένα.
Τις κρύβω προσεκτικά τις ιστορίες σας στα κουτάκια του νου και της καρδιάς μου. Εύθραυστες είναι, ευάλωτες. Τις προσέχω σαν τα μάτια μου, τις νανουρίζω στην αγκαλιά μου κι έπειτα όταν νιώθω πως ήρθε η κατάλληλη στιγμή, τις ζωντανεύω, προσπαθώντας να αφουγκραστώ τις ανάσες της ψυχής κάθε ήρωά μου, προσπαθώντας να γίνουν ένα με τη φαντασία μου.
Γιατί εσείς και μόνο εσείς είσαστε οι ήρωές μου…
Είστε επίσης η συγγραφέας που έχουμε συνδέσει με τα καλοκαίρια μας. Ένας βασικός λόγος είναι τα χρώματα της θάλασσας που χρησιμοποιείτε στα εξώφυλλά σας με το τιρκουάζ να επικρατεί. Είναι επιθυμία σας ή απόφαση της εκδοτικής ομάδας που τα επιμελείται;
Σας ομολόγησα πόσο λατρεύω τη θάλασσα. Προσπαθώ, παρέα με την εκδοτική ομάδα των εκδόσεων Ψυχογιός με την οποία συνεργάζομαι στενά, η ψυχή κάθε μυθιστορήματός μου να «αποτυπώνεται» στο εξώφυλλο.
Λατρεύω το γαλάζιο του ουρανού και τη θάλασσας, ένα με την Ελλάδα μας είναι.
Όσο για το τιρκουάζ, δε νομίζω πως υπάρχουν λόγια γι’ αυτό το χρώμα! Συμβολίζει την αισιοδοξία, τη δημιουργικότητα, την ηρεμία…
Να υποθέσουμε πως το καλοκαίρι είναι και η αγαπημένη σας εποχή; Και μιας και βρισκόμαστε στο γλυκό φθινόπωρο, πείτε μας αν όταν κιτρινίζουν τα φύλλα συνήθως γράφετε ή κάνετε την τελευταία επιμέλεια ων βιβλίων σας.
Το καλοκαίρι είναι η αγαπημένη μου εποχή από τότε που θυμάμαι τον εαυτό μου, σκοτεινιάζω με τον χειμώνα, μελαγχολώ με τη βροχή, δεν αντέχω το κρύο.
Ο ήλιος, το λαμπερό φως, ακόμα και ζέστη είναι ζωή για μένα…
Όταν αρχίζουν να κιτρινίζουν τα φύλλα, Οκτώβριο συνήθως, παραδίδω το επόμενο μυθιστόρημά μου στην εκδοτική ομάδα μου. Το έχω διαβάσει και ξαναδιαβάσει τόσες φορές, το έχω «κεντήσει», έτοιμο είναι πια για τη δική τους επαγγελματική φροντίδα.
Φέτος θα ακουμπήσω στα χέρια τους το καινούργιο μυθιστόρημά μου, το «Ντόμινο», το οποίο θα βρίσκεται στα ράφια των βιβλιοπωλείων, τον Μάιο του 2026. Έχω παθιαστεί με τον ήρωά του, έναν άνθρωπο που άθελά του αναγκάζεται να κάνει μία και μόνο κίνηση. Και να επηρεάσει σχέσεις, να αλλάξει ζωές…

Λίγα λόγια για το βιβλίο
Ο τρυφερός Ορέστης με ένα νεογέννητο μωρό στην αγκαλιά του και η φλογερή κοκκινομάλλα Αμαλία. Ο δυναμικός Μουράτ κι η ευάλωτη Ιουλία, η γυναίκα που δε διστάζει να παλέψει με τόλμη για τις δικές της αλήθειες. Ο Λουκάς με τα μοναδικά μπλε μάτια, o πληγωμένος από Δύο νύχτες έρωτα, κι η λεπτεπίλεπτη Άννα. Ζευγάρια ανάμεσα σε μονόπετρα δαχτυλίδια κι ανάσες τρεμάμενες. Το μεθυστικό άρωμα της αγάπης τους, σε μια Ελλάδα που αναμετριέται με την ομορφιά της. Γιατί η αγάπη δεν έχει όρια, λούζει με φως ολόκληρη τη ζωή μας, χαράζει την ύπαρξή μας. Βαθιά μέσα της κρύβει την αιωνιότητα.

Βιογραφικό

Η Ρένα Ρώσση-Ζαΐρη γεννήθηκε στην Αθήνα. Είναι κόρη του Νικόλαου Ρώσση, των φερώνυμων εκδόσεων, ενώ παππούς της ήταν ο φιλόλογος και συγγραφέας Ιωάννης Θ. Ρώσσης. Αποφοίτησε από το Αμερικανικό Κολέγιο Θηλέων, τη Σχολή Νηπιαγωγών Αθηνών και το Lοndon Montessori Centre. Εργάστηκε ως νηπιαγωγός, αλλά και ως υπεύθυνη εκδόσεων. Έχει γράψει 20 βιβλία για ενηλίκους και πάνω από 200 παιδικά, ενώ τα βιβλία της, που έχουν κυκλοφορήσει τόσο από τις Εκδόσεις ΨΥΧΟΓΙΟΣ όσο και από άλλους εκδοτικούς οίκους, ξεπερνούν τα 1.300.000 αντίτυπα. Της έχει απονεμηθεί το Βραβείο Λογοτεχνίας 2015 (Όμιλος Γυναικών Πειραιά «Εξάλειπτρον») για την απήχηση του συγγραφικού της έργου και τη διαδραστική σχέση της με τους αναγνώστες της. Έχει κερδίσει δύο βραβεία PUBLIC για τα μυθιστορήματά της: ΔΙΔΥΜΑ ΦΕΓΓΑΡΙΑ (Βραβείο Κοινού 2015) και ΑΛΜΥΡΑ – Η ΕΥΤΥΧΙΑ ΑΛΛΙΩΣ (Βραβείο Μυθιστορήματος Βιβλιοπωλείων PUBLIC 2023). Τα βιβλία της ΔΙΔΥΜΑ ΦΕΓΓΑΡΙΑ και ΑΣΤΕΡΙΑ ΣΤΗΝ ΑΜΜΟ μεταφέρθηκαν στην τηλεόραση. Είναι παντρεμένη και έχει δύο παιδιά.