Κριτική από Φιλαναγνώστης Αυγερινού


«…Η Φρόσω ένιωσε την καρδιά της να χτυπάει ακανόνιστα. Κάτι μέσα της, της έλεγε να μη δεχτεί εκείνο το δώρο… Όμως την ίδια εκείνη στιγμή ο Μιλτιάδης πέρασε βιαστικά στο χέρι της το πολύτιμο κόσμημα. Εκείνη το κοίταξε για μια στιγμή σαν μαγεμένη και ύστερα ψιθύρισε: «Όχι… Καλύτερα να το φυλάξεις… να το δώσεις στη γυναίκα που θα αγαπήσεις». Πριν αποσώσει τα λόγια της, τα χέρια του Μιλτιάδη την τράβηξαν με δύναμη στην αγκαλιά του και το απελπισμένο φιλί του της έκοψε την ανάσα…»

Τήνος 1798. Τουρκοκρατία. Η Μαριγώ, η γυναίκα του Γιώργη Σκαρλάτου, του μεγάλου καραβοκύρη του νησιού, φέρνει στον κόσμο τον δεύτερο γιο της, τον Μιλτιάδη. Ο γιος που από νωρίς πηγαίνει με τον πατέρα του στα επαγγελματικά ταξίδια του. Αυτός που με το ξέσπασμα της Επανάστασης του 1821 γίνεται αγωνιστής και συμμετέχει με πάθος στον αγώνα του λαού του για την ελευθερία. Αυτός που προσπαθεί να σβήσει τον απαγορευμένο έρωτά του για την γυναίκα του αγαπημένου του αδελφού του Λεωνίδα και να ξεχάσει την Φρόσω. Και έρχεται η στιγμή που ένα λάφυρο από μια επιδρομή σε κάποια τούρκικη φρεγάτα, ένα χρυσό δαχτυλίδι με μια πέτρα από αμέθυστο, θα έρθει στην κατοχή του. Ένα δαχτυλίδι ποτισμένο με μια κατάρα. Μια κατάρα, δεμένη στο χρυσάφι του από την προηγούμενη κάτοχό του. Μια κατάρα που θα σημαδέψει την ζωή του και την ζωή των επόμενων γενεών της οικογένειας του και θα τις βάψει με αίμα.
Η ανάγνωση γίνεται ένα ταξίδι στην πολυτάραχη ιστορία μιας ναυτικής οικογένειας μέσα στη θύελλα της Ελληνικής Επανάστασης και η συγγραφέας υπογράφει ένα εξαιρετικά συγκλονιστικό δραματικό κοινωνικό μυθιστόρημα, με τον τίτλο «ο Πρώτος Αμέθυστος», που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Ωκεανός και διαδραματίζεται στην Τήνο, στα χρόνια της Τουρκοκρατίας, και συγκεκριμένα στο διάστημα που μεσολαβεί από το 1798 έως το 1823. Η τραγική ιστορία της οικογένειας Σκαρλάτου, ονομαστής ναυτικής οικογένειας καπεταναίων του νησιού με τεράστια αγάπη για την θάλασσα στα χρόνια της τουρκοκρατίας .


«…Τη θάλασσα πρέπει να την φοβάσαι και να την σέβεσαι. Ποτέ να μη θεωρήσεις ότι την ξέρεις. Γιατί τέτοιες φουρτούνες θα συναντάς συχνά όταν θα γίνεις καπετάνιος και θα έχεις ένα ολόκληρο πλήρωμα να εξαρτάται από σένα…»


Μυθιστόρημα που κάνει τον αναγνώστη να «ζει» με τους ήρωες τη ζωή τους, να βιώνει τα πάθη τους, τις αγωνίες τους, τον πόνο τους και την πολυτάραχη ζωή τους. Ο αναγνώστης παρασύρεται από την ιστορία των ηρώων, κρυφακούει τα μυστικά τους, συμπάσχει με τα πάθη, βλέπει τις αδυναμίες και τα λάθη τους, γίνεται ένας ζωντανός παρατηρητής της ιστορίας, μιας ιστορίας που θα ανακαλύψει ο αναγνώστης μόνος του, βήμα-βήμα, σειρά-σειρά, κεφάλαιο-κεφάλαιο στο βιβλίο που είναι γραμμένο με την ξεχωριστή πένα της Μελίνας Τσαμπάνη.


Εκτενής και εμπεριστατωμένη φαίνεται η έρευνα από την συγγραφέα των ιστορικών και λαογραφικών στοιχείων του μυθιστορήματος που είναι με τέτοιο τρόπο δοσμένα ώστε όχι μόνο δεν κουράζουν τον αναγνώστη, αλλά προσφέρουν στο όλο «κινηματογραφικό σκηνικό» που έχει στηθεί η ιστορία, αναδεικνύοντας μέσω της μυθοπλασίας αξίες όπως η αυτοθυσία, ο ηρωισμός, η φιλοπατρία, η ειρήνη, η ελευθερία, η διατήρηση του θεσμού της ευρύτερης οικογένειας, η συμπαράσταση, το φιλότιμο και το ήθος. Παράλληλα ο αναγνώστης μπορεί να περιδιαβεί σε εκείνα τα ιστορικά στοιχεία που μας δείχνουν την οργάνωση και τη λειτουργία της φιλικής εταιρείας στον Ελλαδικό χώρο και την εύρεση της ιερής εικόνας της Τηνιακής Παναγιάς το 1823.


Πλοκή εξαιρετική και κινηματογραφική, ιστορία δυνατή, γρήγορη ροή κλιμακούμενης έντασης, αξιοπρόσεκτη γραφή και σωστά δομημένη αφηγηματική τεχνική, χαρακτήρες άρτια δομημένοι και ψυχογραφημένοι, ζυμωμένοι με τα στοιχεία της καθημερινότητας εκείνης της εποχής. Γίνονται οι οδοδείχτες στα μονοπάτια της αγάπης αλλά μας συστήνουν παράλληλα την απόγνωση, την αφοσίωση και τη φυγή, τη δύναμη της οικογένειας και τους δεσμούς που αναπτύσσονται σ’ αυτήν, τη δύναμη της κατάρας αλλά και της συγχώρησης. Και είναι άξιο αναφοράς η συνοχή των χαρακτήρων στο πέρασμα του χρόνου.


Ο πρώτος αμέθυστος, το δαχτυλίδι που ο πρωταγωνιστής άρπαξε με ένα συγκλονιστικό τρόπο από την Τουρκάλα μάγισσα, αυτήν που το καταράστηκε, έφερε μια αδυσώπητη μοίρα στην οικογένεια Σκαρλάτου, παράλληλα όμως είναι το στοιχείο εκείνο της μυθοπλασίας που κάνει τον αναγνώστη να το λατρέψει αναδεικνύοντας ένα καλογραμμένο και συνάμα συναρπαστικό μυθιστόρημα, γεμάτο αγωνία, ανατροπές και συγκίνηση.


«…Βλέπεις, φίλε μου, τελικά δεν πρέπει να κρίνεις την ευτυχία του άλλου από αυτά που σου δείχνει. Γιατί πίσω από τις κλειστές πόρτες του κάθε σπιτιού δεν μπορείς να ξέρεις τι συμβαίνει…»


Ο πρώτος αμέθυστος, είναι το πρώτο βιβλίο της Μελίνας Τσαμπάνη. Ένα βιβλίο που αξίζει να διαβαστεί και να βρίσκεται σε κάθε βιβλιοθήκη. Μια αλληγορική περιπέτεια για την αγάπη, την Ιστορία και την περιπέτεια του ανθρώπου στα δύσκολα χρόνια εκείνης της εποχής. Μια μυθιστορηματική περιπέτεια εποχής που αιφνιδιάζει τον αναγνώστη συστήνοντάς του μια αξιόλογη συγγραφέα από τις πρώτες κιόλας σελίδες του.

«Η Φρόσω ένιωσε την καρδιά της να χτυπάει ακανόνιστα. Κάτι μέσα της, της έλεγε να μη δεχτεί εκείνο το δώρο. . . Όμως την ίδια εκείνη στιγμή ο Μιλτιάδης πέρασε βιαστικά στο χέρι της το πολύτιμο κόσμημα. Εκείνη το κοίταξε για μια στιγμή σαν μαγεμένη και ύστερα ψιθύρισε: “Όχι. . . Καλύτερα να το φυλάξεις. . . να το δώσεις στη γυναίκα που θα αγαπήσεις”. Πριν αποσώσει τα λόγια της, τα χέρια του Μιλτιάδη την τράβηξαν με δύναμη στην αγκαλιά του και το απελπισμένο φιλί του της έκοψε την ανάσα. . .
Ετος 1798. Στην τουρκοκρατούμενη Τήνο γεννιέται ο δευτερότοκος γυιός του Γιώργη Σκαρλάτου, ο Μιλτιάδης. Πλάσμα σημαδεμένο από τις μοίρες για μεγάλα κατορθώματα, σε νεαρή ηλικία θα ριχτεί με ορμή στον Ιερό Αγώνα του λαού του για την πολυπόθητη Ελευθερία. Δυο είναι οι μεγάλες επιθυμίες της καρδιάς του: να δει την πατρίδα του απελευθερωμένη από τον αβάσταχτο τουρκικό ζυγό, και να μπορέσει επιτέλους να σβήσει από την καρδιά του εκείνον τον βασανιστικό, τον ασίγαστο έρωτά του για την όμορφη γυναίκα του αδερφού του. Ωστόσο. . .

Ένα λάφυρο που θα πέσει στα χέρια του Μιλτιάδη θα ανατρέψει αναπάντεχα τη ζωή του. Είναι ένα δαχτυλίδι δεμένο με την κατάρα της γυναίκας που το φορούσε. . . Κι η κατάρα αυτή θα στοιχειώσει τη ζωή του, και θα αλλάξει την πορεία, όχι μόνο της οικογένειάς του, αλλά και των γενεών που θ’ ακολουθήσουν. . .
Ένα συναρπαστικό μυθιστόρημα εποχής με πλούσια πλοκή και δράση που κρατάει αμείωτο το ενδιαφέρον του αναγνώστη ως την τελευταία σελίδα.

(Από το οπισθόφυλλο του βιβλίου)